Μόνο με δράση και νέες τεχνικές θα έρθουν και οι χρηματοδοτήσεις

Ο Πρωτογενής τομέας μπορεί να παρομοιαστεί με μία από τις κάθετες πλευρές σε ένα ορθογώνιο τρίγωνο. Οι δύο κάθετες πλευρές είναι ο πρωτογενής τομέας (γεωργία, κτηνοτροφία, αλιεία) και ο δευτερογενής τομέας (μεταποίηση, βιομηχανία). Η υποτείνουσα είναι η οικονομία και η κοινωνική ευημερία. Όπως λέει το Πυθαγόρειο θεώρημα, το τετράγωνο της υποτείνουσας εξαρτάται από τις δύο κάθετες πλευρές. Αν μικρύνει ή καταρρεύσει ο πρωτογενής τομέας τότε η υποτείνουσα, δηλαδή η ανάπτυξη, η αυτάρκεια και η ευημερία, δεν μπορεί να υπάρξει.

Με την ίδια λογική, η νέα χρονιά οφείλει να βρει τους ανθρώπους της υπαίθρου, την Πολιτεία και όλους τους αρμόδιους φορείς στο ίδιο τραπέζι, σε ουσιαστικές συζητήσεις. Γιατί ο πρωτογενής τομέας δεν βρίσκεται απλώς σε κρίση, βρίσκεται σε μετάβαση. Τα προβλήματα του σήμερα δεν λύνονται μόνο με χρηματοδοτήσεις. Οι αριθμοί από μόνοι τους δεν παράγουν λύσεις. Αυτό που απαιτείται είναι εφαρμογές, εφαρμόσιμες τεχνικές και πάνω απ’ όλα ουσιαστικές παρεμβάσεις που απαντούν στα πρωτόγνωρα δεδομένα της εποχής μας και όχι παλαιές προσεγγίσεις που δεν ανταποκρίνονται πλέον στην πραγματικότητα.

Η ταχύτητα με την οποία αλλάζουν όλα γύρω μας δεν επιτρέπει καθυστερήσεις, ούτε γενικές και αόριστες λύσεις. Τα σημερινά προβλήματα απαιτούν σημερινές λύσεις. Γι’ αυτό πιστεύω πως χρειάζεται μια καθαρή και δομημένη λογική, ένα είδος «Πυθαγορείου Θεωρήματος» για τον πρωτογενή τομέα. Όπως στη γεωμετρία, έτσι και εδώ, κάθε πλευρά έχει τη δική της αξία και τον δικό της ρόλο. Όταν οι ρόλοι συγχέονται, το αποτέλεσμα δεν μπορεί να είναι σωστό.

Άλλο οι ενισχύσεις για επενδύσεις που αφορούν τον εκσυγχρονισμό και τις ανθεκτικές υποδομές, άλλο οι χρηματοδοτήσεις στήριξης που διασφαλίζουν τη βιωσιμότητα και το εισόδημα, άλλο οι αποζημιώσεις για καταστροφές που οφείλουν να είναι άμεσες και δίκαιες και άλλο οι επιβραβεύσεις της προόδου που αναγνωρίζουν την ποιότητα, τη συνέπεια και την εξέλιξη. Όταν όλα αντιμετωπίζονται ως ένα, κανένα δεν λειτουργεί σωστά.

Το ίδιο ξεκάθαρο πρέπει να είναι και κάτι ακόμη: η διατύπωση απόψεων και η γνώση της πραγματικότητας. Η γνώση δεν είναι θεωρία, είναι εμπειρία, είναι καθημερινή πράξη, είναι παρουσία στο χωράφι, στον στάβλο, στη μονάδα, στην ίδια την παραγωγή. Και πάνω σε αυτή τη γνώση μπορούν να χτιστούν λύσεις με ουσία, όχι λύσεις που στοχεύουν μόνο στην απορρόφηση πόρων, αλλά λύσεις που διευκολύνουν, βελτιώνουν και θωρακίζουν τον πρωτογενή τομέα με βάση τα σημερινά δεδομένα.

Οι έξι λύσεις που, κατά τη δική μου άποψη, μπορούν να κάνουν τη διαφορά είναι: απλά και προσβάσιμα ψηφιακά εργαλεία για τον παραγωγό, σχεδιασμένα για την πραγματική καθημερινότητα της υπαίθρου· στοχευμένη τεχνική υποστήριξη στο χωράφι και στη μονάδα με έμφαση στην πρόληψη· πρόληψη αντί αποζημίωσης στις καταστροφές με ανθεκτικές υποδομές και σωστή διαχείριση φυσικών πόρων· σύγχρονη και συνεχής εκπαίδευση με πρακτική γνώση και νέες τεχνικές· δίκαιη αναγνώριση της ποιότητας και της συνέπειας· μείωση γραφειοκρατίας και εξοικονόμηση χρόνου για τον παραγωγό, γιατί ο χρόνος στην ύπαιθρο είναι παραγωγή.

Το 2026 δεν είναι χρονιά αναμονής, είναι χρονιά συνειδητοποίησης και δράσης. Ο πρωτογενής τομέας μπορεί να προχωρήσει μπροστά, αρκεί εμείς οι ίδιοι οι άνθρωποι της υπαίθρου να πάρουμε τον λόγο, να προτείνουμε, να συνδιαμορφώσουμε και να δώσουμε λύσεις βασισμένες στη σημερινή εποχή, στη γνώση και την εμπειρία μας. Με ενότητα, με σεβασμό στον ρόλο του καθενός και με καθαρή σκέψη, μπορούμε να αντιμετωπίουμε τα προβλήματα ολιστικά, εφαρμόζοντας στην πράξη το «Πυθαγόρειο Θεώρημα» του πρωτογενούς τομέα, όπου κάθε πλευρά έχει τη θέση της και όλες μαζί οδηγούν σε ισορροπία. Γιατί όπως στο Πυθαγόρειο θεώρημα καμία πλευρά δεν περισσεύει, έτσι και ο πρωτογενής τομέας δεν είναι περιττός· είναι αναγκαίος.

Νικολέτα Τζιωρτζιώτη