Το ευρώ μάς επανασυστήνεται με νέα χαρτονομίσματα, που θα έχουν ακόμη πιο έντονο ελληνικό χρώμα. Με τη λέξη «ευρώ» να αναγράφεται στα ελληνικά και στα νέα χαρτονομίσματα, αλλά και τη μορφή της Μαρίας Κάλλας να απεικονίζεται στη μία όψη του νέου τραπεζογραμματίου των 5 ευρώ. Μία από τις 6 εμβληματικές μορφές του ευρωπαϊκού πολιτισμού, που άφησαν ανεξίτηλο το αποτύπωμά τους στην ιστορική διαδρομή της Γηραιάς Ηπείρου.

Οι αλλαγές έχουν ήδη δρομολογηθεί. Μετά από 23 χρόνια κυκλοφορίας των δύο πρώτων εκδόσεων των χαρτονομισμάτων του ευρώ, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) προχωρεί στον επανασχεδιασμό τους, με στόχο την αισθητική τους ανανέωση και την περαιτέρω τόνωση της ευρωπαϊκής ταυτότητας που εκπροσωπούν. Τους αμέσως επόμενους μήνες, εντός του 2026, θα λάβει τις τελικές της αποφάσεις, ώστε αμέσως μετά να τεθούν σε κυκλοφορία τα νέα χαρτονομίσματα.

Το ίδιο διάστημα θα σημαδευτεί και από άλλα σημαντικά γεγονότα. Η ένταξη της Βουλγαρίας στην Ευρωζώνη θα απαιτήσει και την εκτύπωση πρόσθετων χαρτονομισμάτων για να εφοδιαστεί η χώρα για τις συναλλαγές. Το σύνολο των χαρτονομισμάτων ευρώ που θα κυκλοφορούν, πλέον, θα ξεπεράσει το φράγμα των 30 δισεκατομμυρίων.

Παράλληλα, συνεχίζεται η σιωπηρή απόσυρση των δυσεύρετων πλέον μοβ χαρτονομισμάτων των 500 ευρώ, που γίνονται πάντως ακόμη δεκτά στις συναλλαγές, ενώ η ΕΚΤ επιταχύνει τους ρυθμούς για το επόμενο μεγάλο βήμα της, που αφορά τη δημιουργία του ψηφιακού ευρώ.

Tα νέα χαρτονομίσματα

Σε ό,τι αφορά τα νέα χαρτονομίσματα, θα διατηρηθεί η αναγραφή της λέξης «ευρώ» σε τρεις γλώσσες: λατινικά, ελληνικά, βουλγαρικά. Ομως, αντί της θεματολογίας «Εποχές και Ρυθμοί» της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής, που υπήρχε στις δυο πρώτες σειρές, την αρχική και τη σειρά «Ευρώπη» που ακολούθησε, έχουν επιλεγεί δύο νέοι θεματικοί άξονες.

Ο πρώτος, με τίτλο «Ευρωπαϊκός Πολιτισμός», προβάλλει ιστορικές προσωπικότητες που διαμόρφωσαν τη συλλογική ταυτότητα της Ευρώπης. Στα νέα χαρτονομίσματα θα απεικονίζονται: η Μαρία Κάλλας (5 ευρώ), που για τη μαγευτική φωνητική τέχνη της και τις εξαιρετικές υποκριτικές ικανότητές της οι κριτικοί και το κοινό της όπερας της χάρισαν το προσωνύμιο La Divina (η θεϊκή). Ο Λούντβιχ βαν Μπετόβεν (10 ευρώ), ο Γερμανός κορυφαίος συνθέτης κλασικής μουσικής, με τις 9 συμφωνίες-απαράμιλλα έργα. Η φυσικός και χημικός Μαρί Κιουρί (20 ευρώ), που μαζί με τον σύζυγό της στις αρχές του περασμένου αιώνα ανακάλυψε το ράδιο, το πολώνιο και ξεκλείδωσε τα μυστικά της φύσης της ραδιενέργειας.

Ο Μιγκέλ ντε Θερβάντες (50 ευρώ), ο κορυφαίος Ισπανός μυθιστοριογράφος, συγγραφέας, μεταξύ άλλων, του «Δον Κιχώτη». Ο Λεονάρντο ντα Βίντσι (100 ευρώ), ο Ιταλός σπουδαιότερος ζωγράφος της Αναγέννησης. Και η διαπρεπής ειρηνίστρια Μπέρτα φον Ζούτνερ (200 ευρώ), Αυστριακή λογοτέχνης, συγγραφέας του «Die Waffen nieder!» (Κάτω τα όπλα!), που ήταν η πρώτη γυναίκα που κατέκτησε το Βραβείο Νόμπελ Ειρήνης το 1905.

Υπόψη ότι μεταξύ Γαλλίας και Πολωνίας έχει ξεσπάσει σφοδρή διαμάχη για το θέμα της Μαρί Κιουρί, η οποία πήρε το γαλλικό της επώνυμο από τον σύζυγό της Πιερ το 1895, αλλά γεννήθηκε ως Μαρία Σκλοντόφσκα στη Βαρσοβία. Και η αναφορά της ΕΚΤ μόνο στο γαλλικό επίθετό της είναι «αιτία πολέμου» για τους Πολωνούς. Η Πολωνία, πάντως, δεν χρησιμοποιεί το ευρώ.

Ο δεύτερος θεματικός άξονας, με τίτλο «Ποτάμια και Πουλιά», επικεντρώνεται στη φυσική ομορφιά και τη βιοποικιλότητα της ευρωπαϊκής ηπείρου. Κάθε χαρτονόμισμα θα απεικονίζει ένα χαρακτηριστικό φυσικό τοπίο μαζί με ένα αντιπροσωπευτικό είδος πανίδας. Στο παραπάνω πλαίσιο, η ΕΚΤ προκήρυξε πανευρωπαϊκό διαγωνισμό για επαγγελματίες γραφίστες από τις χώρες της Ε.Ε. Οι αιτήσεις συμμετοχής κατατέθηκαν τον Αύγουστο και τον Οκτώβριο θα επιλεγούν οι καλύτεροι για τον τελικό γύρο. Θα κληθούν να παρουσιάσουν τις ολοκληρωμένες προτάσεις τους μέχρι τα τέλη Μαρτίου 2026. Αυτές θα αξιολογηθούν από επιτροπή εμπειρογνωμόνων. Οι πρώτες δέκα θα κριθούν από το Δ.Σ. της ΕΚΤ και θα ακολουθήσουν δημόσια διαβούλευση των Ευρωπαίων πολιτών μέσω ψηφοφορίας.

Ακολούθως η ΕΚΤ, εντός του 2026, θα λάβει την τελική απόφαση επί των σχεδίων και θα δίνει το πράσινο φως για την εκτύπωση και κυκλοφορία των νέων χαρτονομισμάτων, σηματοδοτώντας την έναρξη μιας νέας εποχής για το ευρώ. Και την Κριστίν Λαγκάρντ να έχει έναν λόγο παραπάνω να επιταχύνει τις διαδικασίες, ώστε να προλάβει να βάλει την υπογραφή της στα νέα τραπεζογραμμάτια, καθώς η θητεία της λήγει το φθινόπωρο του 2027.

To δώρο του Κολ στον Ανδρέα

Για την Ελλάδα, έχει ιδιαίτερη σημασία ότι και στις επόμενες εκδόσεις του ευρώ, η «μαγική» αυτή λέξη εκτός από τα λατινικά (EURO) θα συνεχίσει να γράφεται και στα ελληνικά (ΕΥΡΩ). Πρόκειται για απόφαση που ελήφθη στη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. του Δεκεμβρίου του 1995, στη Μαδρίτη. Αυτό που ελάχιστοι γνωρίζουν είναι ότι αποτέλεσε ένα «δώρο» του τότε καγκελάριου Χέλμουτ Κολ στην Ελλάδα, μαζί με τις ευχές του για ανάρρωση στον νοσηλευόμενο στο Ωνάσειο Ανδρέα Παπανδρέου. Οι δυο ηγέτες δεν είχαν κοινές ιδεολογικές απόψεις. Ωστόσο, ο Κολ εκτιμούσε και σεβόταν την γνώμη του Ελληνα ομολόγου του.

Σε εκείνη τη Σύνοδο τον Α. Παπανδρέου αναπλήρωνε ως πρώτος τη τάξει υπουργός, ο Ακης Τσοχατζόπουλος. Τον συνόδευαν οι υπουργοί Εξωτερικών Κάρολος Παπούλιας, Οικονομίας Γιάννος Παπαντωνίου και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Τηλέμαχος Χυτήρης. Αν και είχε προηγηθεί διαπραγμάτευση σε επίπεδο αντιπροσωπειών και Κομισιόν για την αναγραφή του ευρώ και στα ελληνικά, υπήρχαν αντιρρήσεις. Το θέμα θα κρινόταν σε επίπεδο ηγετών και η φυσική απουσία του πρωθυπουργού μείωνε τις ελληνικές ελπίδες.

Ωστόσο, αργά τη νύχτα της Παρασκευής προς το Σάββατο, 15-16 Δεκεμβρίου, όταν οι υπάλληλοι της ισπανικής προεδρίας μοίραζαν στα δωμάτια των αντιπροσωπειών τους φακέλους με τα τελικά σχέδια αποφάσεων, μια ευχάριστη έκπληξη περίμενε τους Ελληνες. Είχε υιοθετηθεί η πρόταση για αναγραφή της λέξης «ευρώ» και στα ελληνικά. Τι είχε μεσολαβήσει; Μια ολιγόλεπτη συνάντηση του Κολ με τον Τσοχατζόπουλο έξω από… τις τουαλέτες του Συνεδριακού Κέντρου. Ο Ελληνας υπουργός υπενθύμισε στον καγκελάριο το δίκαιο του αιτήματος και ότι ο Α. Παπανδρέου τού είχε πει μετά τη Σύνοδο των Καννών, δύο μήνες πριν, ότι οι Κολ, Σιράκ, Γκονζάλες και ο πρόεδρος της Κομισιόν Σαντέρ ήταν θετικά διακείμενοι. Ο Κολ είπε το «ναι». Οχι μόνο στο ευρώ στα ελληνικά. Αλλά και στην απόφαση οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις της Κύπρου -και της Μάλτας- στην Ε.Ε. να ξεκινήσουν εντός 6 μηνών.

Κοπή κερμάτων στα ελληνοαλβανικά

Η Ελλάδα παράγει κέρματα του ευρώ, ενώ τυπώνει και χαρτονομίσματα. Η κοπή των ελληνικών ευρωκερμάτων ξεκίνησε τον Νοέμβριο 1999 στις εγκαταστάσεις της Μεταλλουργικής Βιομηχανίας Ηπείρου, τότε θυγατρικής της ΕΒΟ, στο Κεφαλόβρυσο Ιωαννίνων, δέκα χιλιόμετρα από τα αλβανικά σύνορα. Η πρώτη δοκιμαστική παραγγελία δόθηκε από το Εθνικό Νομισματοκοπείο, για την παραγωγή 300 δίσκων όλων των κατηγοριών, που κόστισαν 600 εκατ. δραχμές. Στη Μεταλλουργική παράγονταν ήδη κέρματα για δραχμές, αλλά και ξένα νομίσματα (Πορτογαλίας, Ισραήλ κ.ά.).

Ξεκίνησαν να κόβονται κέρματα 1 και 2 ευρώ, καθώς και των 1, 2, 5, 10, 20 και 50 λεπτών. Απαιτούσαν ειδικές τεχνικές παραγωγής, διότι έχουν διαφορετικό σχήμα στεφάνης για να εντοπίζεται η αξία τους με την αφή. Επίσης, έχουν ειδικές μαγνητικές ιδιότητες και περιορισμένη ποσότητα νικελίου για να μην προκαλούν αλλεργίες και ειδικά χαρακτηριστικά ασφαλείας για τον περιορισμό των δυνατοτήτων παραχάραξης.

Από το 2001, το εργοστάσιο ήταν η κύρια πηγή παραγωγής μεταλλικών δισκίων σχεδόν για το σύνολο των ευρωκερμάτων στην ελληνική αγορά. Ενώ ανέλαβε και παραγγελίες για το εξωτερικό (Κύπρος, Πορτογαλία, Πολωνία, Γερμανία). Η αρχική παραγγελία ήταν μεγάλη, πάνω από 700 εκατομμύρια τεμάχια, λόγω των αναγκών αντικατάστασης της δραχμής με το κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα. Με τη μνημονιακή κρίση, ωστόσο, η βιομηχανία αντιμετώπισε σοβαρά προβλήματα. Το προσωπικό συρρικνώθηκε, ενώ σταμάτησαν οι παραγγελίες από το εξωτερικό γιατί δεν υπήρχε κεφάλαιο κίνησης για να συμμετάσχει η μεταλλουργία στους διαγωνισμούς.

Το 2010 έκλεισε το χυτήριο της μονάδας και τα κράματα εισάγονταν πλέον από Γερμανία ή Βουλγαρία. Πήρε όμως μια βαθιά ανάσα ζωής, όταν η ΕΚΤ της ανέθεσε στα τέλη του 2015 την κοπή νέων κερμάτων συνολικής αξίας 52,7 εκατ. ευρώ. Και αργότερα, αφού τον Φεβρουάριο του 2017 τέθηκε σε καθεστώς ειδικής εκκαθάρισης, η σωτηρία ήρθε όταν πέρασε στα χέρια της ElvalHalcor S.A., κορυφαίου βιομηχανικού παραγωγού προϊόντων αλουμινίου και χαλκού. Ετσι, η ΜΒΗ πέρασε σε μια νέα εποχή επέκτασης της γκάμας των προϊόντων της και αύξησης της παραγωγικής της ικανότητας. Παραμένει κορυφαία κατασκευάστρια δισκίων για κέρματα στην Ευρώπη, με το εργοστάσιο παραγωγής να κατασκευάζει όλους τους τύπους υψηλής ποιότητας δισκίων κερμάτων και δακτυλίων για διμεταλλικά κέρματα.

Το εξαφανισμένο 500ρικο

Στα χαρτονομίσματα της σειράς «Ευρώπη» περιλαμβάνεται και μια προσωπογραφία της Ευρώπης, μορφή της ελληνικής μυθολογίας, κάτι που προσθέτει ανθρώπινο στοιχείο, ενώ σηματοδοτεί και την προέλευση του ονόματος της ηπείρου μας. Η έκδοση των τραπεζογραμματίων των 500 ευρώ διεκόπη το 2016. Είχε αποδειχθεί ότι χρησιμοποιούνταν για εγκληματικές πράξεις, όπως η χρηματοδότηση τρομοκρατικών οργανώσεων, η φοροδιαφυγή και η αδήλωτη εργασία. Η αποθήκευσή τους είναι ιδιαίτερα εύκολη, καθώς υπολογίζεται ότι 1 εκατ. ευρώ σε χαρτονομίσματα των 500 ζυγίζει λίγο περισσότερο από 2 κιλά, ενώ το ίδιο ποσό σε χαρτονομίσματα των 100 ευρώ ζυγίζει πάνω από 10 κιλά. Ωστόσο, ενώ παραμένει νόμιμη και η γενικότερη συναλλακτική τους χρήση, είναι εδώ και αρκετά χρόνια άφαντα στις καθημερινές συναλλαγές. Παρά την οδηγία της Φρανκφούρτης, δυσκολίες υπάρχουν στα χαρτονομίσματα των 500 ευρώ και στις συναλλαγές με τις τράπεζες. Τα ΑΤΜ δεν τα δέχονται, ούτε στα γκισέ δέχονται να γίνει κατάθεση μόνο ενός χαρτονομίσματος των 500 ευρώ, αλλά τουλάχιστον άνω των 2.000 ευρώ συνήθως.

Η προφανής έλλειψή τους τα έχει καταστήσει δημοφιλή στις συλλεκτικές αγορές, ακόμα και σε πλατφόρμες όπως e-bay κ.α. Σύμφωνα με παλαιότερα στοιχεία, πωλούνται κατά μέσο όρο προς 530 ευρώ. Αυτό δεν οφείλεται, όμως, μόνο στη συλλεκτική επιθυμία. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Αστυνομική Υπηρεσία (Europol), ακριβώς επειδή τα χαρτονομίσματα αυτά εξακολουθούν να αποτελούν νόμιμο χρήμα και γίνονται δεκτά από τις τράπεζες του Ευρωσυστήματος, αρκετοί εγκληματίες καταβάλλουν επιπλέον χρέωση για να τα αγοράσουν.

Μόνο στη Γερμανία, πάντως, μια χώρα της οποίας οι πολίτες φημίζονται για την προτίμησή τους να πληρώνουν με μετρητά, κυκλοφορούν περισσότερα από 300 εκατομμύρια χαρτονομίσματα των 500 ευρώ, συνολικής αξίας 150 δισ. ευρώ.

Από 1ης Ιανουαρίου 2026, η Βουλγαρία θα αποτελέσει το 21ο μέλος της Ευρωζώνης, έχοντας πάρει από τον Ιούνιο το πράσινο φως των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων, που ξεπέρασαν τις -πολλές- επιφυλάξεις τους για την προοπτική των δημοσιονομικών της και ιδίως την επίδραση σε αυτά της επικίνδυνης αναζωπύρωσης του πληθωρισμού στη χώρα.

Ενα άλλο «αγκάθι» είναι και η καχυποψία των Βούλγαρων πολιτών για τις επιπτώσεις που θα έχει η είσοδος στο κλαμπ του ενιαίου ευρωπαϊκού νομίσματος. Σύμφωνα με το Bloomberg, χαμηλόμισθοι και συνταξιούχοι φοβούνται ότι η είσοδος του ευρώ θα φέρει μεγάλες αυξήσεις τιμών ειδικά σε τρόφιμα, όπως είχε συμβεί σε άλλες χώρες. Με το κατά κεφαλήν ΑΕΠ να είναι στα 2/3 του μέσου όρου της Ε.Ε. για εκατομμύρια Βούλγαρους που έζησαν τις χρεοκοπίες των τραπεζών, τις οικονομικές κρίσεις και την οδυνηρή μετάβαση της δεκαετίας του 1990, το νόμισμά τους, το λεβ, παραμένει ένα σύμβολο σταθερότητας. Δημοσκόπηση του Ευρωβαρόμετρου, τον περασμένο Μάιο, έδειξε ότι οι Βούλγαροι είναι απολύτως διχασμένοι σε ό,τι αφορά το ευρώ, ενώ είναι σε διπλάσιο ποσοστό ευρωσκεπτικιστές σε σχέση με τον μέσο όρο της Ε.Ε.

Η Βουλγαρία θα ενταχθεί στο ενιαίο νόμισμα με ισοτιμία 1 ευρώ προς 1,95583 λεβ. Ηδη η Λαγκάρντ παρουσίασε τον σχεδιασμό των βουλγαρικών κερμάτων ευρώ 1, 2, 5, 10, 20 και 50 λεπτών, σε ανάρτησή της το περασμένο Σάββατο. Η εμπρόσθια όψη των κερμάτων θα απεικονίζει τον Ιππότη της Μαδάρα, παρόμοια με τα κέρματα στότινκα που χρησιμοποιούνται σήμερα στη Βουλγαρία. Εννοείται ότι θα υπάρξει περίοδος διπλής κυκλοφορίας ενός μήνα μετά την υιοθέτηση του ευρώ, όπου στις εγχώριες συναλλαγές θα γίνονται δεκτά και τα δύο νομίσματα. Μετά, για έξι μήνες, το λεβ θα ανταλλάσσεται σε τράπεζες και ταχυδρομεία χωρίς καμία χρέωση.

Το ψηφιακό ευρώ

Το επόμενο βήμα για το ευρώ θα είναι πάντως ψηφιακό. Μάλιστα η ΕΚΤ επιταχύνει τα σχέδιά της ώστε να καταστεί δυνατή η χρήση του ψηφιακού ευρώ μεταξύ 2027-2029. Δεν θα αντικαταστήσει, αλλά θα λειτουργεί συμπληρωματικά στα μετρητά, διαθέσιμο για ψηφιακές, άμεσες και ασφαλείς πληρωμές. Σύμφωνα με τους «Financial Times», ο συναγερμός «χτύπησε» στη Φρανκφούρτη μετά την ψήφιση από το Κογκρέσο νόμου που ρυθμίζει την αγορά των stablecoins, αξίας 288 δισ. δολαρίων, η οποία κυριαρχείται από το δολάριο. Τα stablecoins είναι είδος ψηφιακού νομίσματος που συνδέεται σε αναλογία 1:1 με ένα εθνικό νόμισμα και υποστηρίζεται από αποθεματικά όπως κρατικά ομόλογα. Εξαιτίας αυτών οι ιθύνοντες της ΕΚΤ ανησύχησαν για την ανταγωνιστικότητα ενός ευρωπαϊκού ψηφιακού νομίσματος.

Ο Πιέρο Τσιπολόνε, μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της ΕΚΤ, εκτίμησε, ενημερώνοντας το Ευρωκοινοβούλιο, ότι η εν λόγω κίνηση των Αμερικανών «προκαλεί ανησυχίες για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης. Θα μπορούσε να οδηγήσει σε μεταφορά των καταθέσεων σε ευρώ στις ΗΠΑ και σε περαιτέρω ενίσχυση του ρόλου του δολαρίου στις διασυνοριακές πληρωμές. Η καθιέρωση του ψηφιακού ευρώ είναι για την Ευρωζώνη ζήτημα ανθεκτικότητας και νομισματικής κυριαρχίας». Σύμφωνα με την στόχευση της ΕΚΤ, το ψηφιακό ευρώ, που θα έχει πάντα ίδια αξία με ένα ευρώ σε μετρητά, θα εξασφαλίσει και τη μυστικότητα των συναλλαγών.

Με δεδομένη τη στροφή των Ευρωπαίων στις ηλεκτρονικές συναλλαγές, θα τους παρέχει την ευχέρεια να πληρώνουν όπως κάνουν με τα μετρητά, αλλά σε ψηφιακή μορφή, διατηρώντας τα οφέλη τους. Οι πολίτες θα έχουν πρόσβαση στο ψηφιακό ευρώ μέσω ενός ψηφιακού πορτοφολιού, που θα παρέχεται είτε από την τράπεζά τους είτε από μια δημόσια αρχή διαμεσολάβησης. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, θα μπορεί κανείς να κάνει όλες τις συνήθεις ηλεκτρονικές πληρωμές, σε καταστήματα, μέσω Διαδικτύου, προς έναν φίλο, με το smartphone ή την κάρτα του, διαδικτυακά (online) ή εκτός σύνδεσης (offline) και δωρεάν, το ίδιο εύκολα όσο οι ανέπαφες συναλλαγές. Τα χρήματα θα μπορούν να φορτώνονται από τραπεζικό λογαριασμό και θα υπάρχουν όρια αναλήψεων ώστε να αποφευχθούν μαζικές εκροές από τις τραπεζικές καταθέσεις.

Το ότι οι συναλλαγές θα είναι δυνατές και εκτός Διαδικτύου θα προσφέρει στους χρήστες ένα επίπεδο απορρήτου όπως εκείνο των μετρητών για πληρωμές σε φυσικά καταστήματα και μεταξύ ατόμων. Τότε, τα προσωπικά στοιχεία συναλλαγής θα είναι γνωστά μόνο στον χρήστη και στον δικαιούχο της πληρωμής. Δεν θα κοινοποιούνται στους παρόχους υπηρεσιών πληρωμών ή υποστήριξης, ούτε στο ευρωσύστημα. Η ΕΚΤ δεν θα μπορεί να παρακολουθεί αγορές ή προσωπικά δεδομένα.Αλλά και για τις διαδικτυακές πληρωμές σε ψηφιακό ευρώ θα εφαρμόζονται ρυθμίσεις για την προστασία της ιδιωτικής ζωής. Το Ευρωσύστημα δεν θα μπορεί να συνδέει απευθείας τις συναλλαγές με συγκεκριμένα πρόσωπα.

Επιπλέον, η Κομισιόν προτείνει υποχρεωτική αποδοχή από τους εμπόρους και υποχρεωτική διανομή από τους εποπτευόμενους ενδιάμεσους φορείς στους πελάτες τους. Ετσι θα μπορούσε να μειωθεί η εξάρτηση από τις ιδιωτικές, μη ευρωπαϊκές εταιρείες που κυριαρχούν σήμερα στον τομέα των πληρωμών. Η φάση προετοιμασίας θα ολοκληρωθεί τον Οκτώβριο. Η ΕΚΤ αναμένει ότι η φάση ανάπτυξης θα διαρκέσει άλλα 2-3 χρόνια.

Από τη Γη στη Σελήνη Χ10

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΚΤ, σήμερα βρίσκονται σε κυκλοφορία πάνω από 29 δισεκατομμύρια τραπεζογραμμάτια ευρώ με συνολική αξία άνω του 1,5 τρισ. ευρώ. Σε αριθμό είναι διπλάσια εκείνων που εκδόθηκαν για την εισαγωγή του ευρώ, την 1η Ιανουαρίου 2002 (για 12 χώρες τότε), και ήταν 14,89 δισ. Τα 14,89 δισ. αυτά τραπεζογραμμάτια είχαν συνολική ονομαστική αξία 633 δισ. ευρώ. Αν τοποθετούνταν το ένα πίσω από το άλλο, θα κάλυπταν την απόσταση από τη Γη στη Σελήνη πέντε φορές περίπου, όπως επισημάνθηκε τότε σε ανακοίνωση της ΕΚΤ. Τα διπλάσια σε αριθμό, που κυκλοφορούν σήμερα, προφανώς θα αρκούσαν για το ίδιο «ταξίδι» 10 φορές.

Γνωρίζατε ότι…

■ Η ονομασία του κοινού ευρωπαϊκού νομίσματος αναγράφεται σε λατινικά στοιχεία (EURO), ελληνικά (ΕΥΡΩ) και κυριλλικά (EBPO) στα χαρτονομίσματα. Η αναγραφή στα ελληνικά αποτέλεσε «δώρο» του Χέλμουτ Κολ στον Ανδρέα Παπανδρέου, στη Σύνοδο Κορυφής το 1995 στη Μαδρίτη.

■ Η κοπή των ελληνικών ευρωκερμάτων ξεκίνησε τον Νοέμβριο 1999 στις εγκαταστάσεις της Μεταλλουργικής Βιομηχανίας Ηπείρου, τότε θυγατρικής της ΕΒΟ, σήμερα ElvalHalcor, στο Κεφαλόβρυσο Ιωαννίνων, 10 χλμ. από τα αλβανικά σύνορα.

■ Με απόφαση της ΕΚΤ, η έκδοση των τραπεζογραμματίων των 500 ευρώ διεκόπη το 2016, καθώς χρησιμοποιούνταν για χρηματοδότηση τρομοκρατικών οργανώσεων, φοροδιαφυγή και αδήλωτη εργασία. Εξακολουθούν να κυκλοφορούν περιορισμένα ενώ πωλούνται ως συλλεκτικά σε τιμή 530 ευρώ.

■ Το επόμενο βήμα θα είναι η θεσμοθέτηση του ψηφιακού ευρώ. Η ΕΚΤ επιταχύνει τα σχέδιά της ώστε να καταστεί δυνατή η χρήση του ψηφιακού ευρώ μεταξύ 2027-2029. Δεν θα αντικαταστήσει, αλλά θα λειτουργεί συμπληρωματικά στα μετρητά.

Πηγή

Το άρθρο Αλλάζουν όλα τα ευρώ, τέλος τα 500άρικα – Με τη φωτογραφία της Κάλλας τα χαρτονομίσματα των €5 εμφανίστηκε πρώτα στο TirnavosPress.

Οι αλλαγές έχουν ήδη δρομολογηθεί. Μετά από 23 χρόνια κυκλοφορίας των δύο πρώτων εκδόσεων των χαρτονομισμάτων του ευρώ, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) προχωρεί στον επανασχεδιασμό τους, με στόχο την αισθητική τους ανανέωση και την περαιτέρω τόνωση της ευρωπαϊκής ταυτότητας που εκπροσωπούν. Τους αμέσως επόμενους μήνες, εντός του 2026, θα λάβει τις τελικές της αποφάσεις, ώστε αμέσως μετά να τεθούν σε κυκλοφορία τα νέα χαρτονομίσματα.

Το ίδιο διάστημα θα σημαδευτεί και από άλλα σημαντικά γεγονότα. Η ένταξη της Βουλγαρίας στην Ευρωζώνη θα απαιτήσει και την εκτύπωση πρόσθετων χαρτονομισμάτων για να εφοδιαστεί η χώρα για τις συναλλαγές. Το σύνολο των χαρτονομισμάτων ευρώ που θα κυκλοφορούν, πλέον, θα ξεπεράσει το φράγμα των 30 δισεκατομμυρίων.

Παράλληλα, συνεχίζεται η σιωπηρή απόσυρση των δυσεύρετων πλέον μοβ χαρτονομισμάτων των 500 ευρώ, που γίνονται πάντως ακόμη δεκτά στις συναλλαγές, ενώ η ΕΚΤ επιταχύνει τους ρυθμούς για το επόμενο μεγάλο βήμα της, που αφορά τη δημιουργία του ψηφιακού ευρώ.

Tα νέα χαρτονομίσματα

Σε ό,τι αφορά τα νέα χαρτονομίσματα, θα διατηρηθεί η αναγραφή της λέξης «ευρώ» σε τρεις γλώσσες: λατινικά, ελληνικά, βουλγαρικά. Ομως, αντί της θεματολογίας «Εποχές και Ρυθμοί» της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής, που υπήρχε στις δυο πρώτες σειρές, την αρχική και τη σειρά «Ευρώπη» που ακολούθησε, έχουν επιλεγεί δύο νέοι θεματικοί άξονες.

Ο πρώτος, με τίτλο «Ευρωπαϊκός Πολιτισμός», προβάλλει ιστορικές προσωπικότητες που διαμόρφωσαν τη συλλογική ταυτότητα της Ευρώπης. Στα νέα χαρτονομίσματα θα απεικονίζονται: η Μαρία Κάλλας (5 ευρώ), που για τη μαγευτική φωνητική τέχνη της και τις εξαιρετικές υποκριτικές ικανότητές της οι κριτικοί και το κοινό της όπερας της χάρισαν το προσωνύμιο La Divina (η θεϊκή). Ο Λούντβιχ βαν Μπετόβεν (10 ευρώ), ο Γερμανός κορυφαίος συνθέτης κλασικής μουσικής, με τις 9 συμφωνίες-απαράμιλλα έργα. Η φυσικός και χημικός Μαρί Κιουρί (20 ευρώ), που μαζί με τον σύζυγό της στις αρχές του περασμένου αιώνα ανακάλυψε το ράδιο, το πολώνιο και ξεκλείδωσε τα μυστικά της φύσης της ραδιενέργειας. Ο Μιγκέλ ντε Θερβάντες (50 ευρώ), ο κορυφαίος Ισπανός μυθιστοριογράφος, συγγραφέας, μεταξύ άλλων, του «Δον Κιχώτη». Ο Λεονάρντο ντα Βίντσι (100 ευρώ), ο Ιταλός σπουδαιότερος ζωγράφος της Αναγέννησης. Και η διαπρεπής ειρηνίστρια Μπέρτα φον Ζούτνερ (200 ευρώ), Αυστριακή λογοτέχνης, συγγραφέας του «Die Waffen nieder!» (Κάτω τα όπλα!), που ήταν η πρώτη γυναίκα που κατέκτησε το Βραβείο Νόμπελ Ειρήνης το 1905.

Υπόψη ότι μεταξύ Γαλλίας και Πολωνίας έχει ξεσπάσει σφοδρή διαμάχη για το θέμα της Μαρί Κιουρί, η οποία πήρε το γαλλικό της επώνυμο από τον σύζυγό της Πιερ το 1895, αλλά γεννήθηκε ως Μαρία Σκλοντόφσκα στη Βαρσοβία. Και η αναφορά της ΕΚΤ μόνο στο γαλλικό επίθετό της είναι «αιτία πολέμου» για τους Πολωνούς. Η Πολωνία, πάντως, δεν χρησιμοποιεί το ευρώ.

Ο δεύτερος θεματικός άξονας, με τίτλο «Ποτάμια και Πουλιά», επικεντρώνεται στη φυσική ομορφιά και τη βιοποικιλότητα της ευρωπαϊκής ηπείρου. Κάθε χαρτονόμισμα θα απεικονίζει ένα χαρακτηριστικό φυσικό τοπίο μαζί με ένα αντιπροσωπευτικό είδος πανίδας. Στο παραπάνω πλαίσιο, η ΕΚΤ προκήρυξε πανευρωπαϊκό διαγωνισμό για επαγγελματίες γραφίστες από τις χώρες της Ε.Ε. Οι αιτήσεις συμμετοχής κατατέθηκαν τον Αύγουστο και τον Οκτώβριο θα επιλεγούν οι καλύτεροι για τον τελικό γύρο. Θα κληθούν να παρουσιάσουν τις ολοκληρωμένες προτάσεις τους μέχρι τα τέλη Μαρτίου 2026. Αυτές θα αξιολογηθούν από επιτροπή εμπειρογνωμόνων. Οι πρώτες δέκα θα κριθούν από το Δ.Σ. της ΕΚΤ και θα ακολουθήσουν δημόσια διαβούλευση των Ευρωπαίων πολιτών μέσω ψηφοφορίας.

Ακολούθως η ΕΚΤ, εντός του 2026, θα λάβει την τελική απόφαση επί των σχεδίων και θα δίνει το πράσινο φως για την εκτύπωση και κυκλοφορία των νέων χαρτονομισμάτων, σηματοδοτώντας την έναρξη μιας νέας εποχής για το ευρώ. Και την Κριστίν Λαγκάρντ να έχει έναν λόγο παραπάνω να επιταχύνει τις διαδικασίες, ώστε να προλάβει να βάλει την υπογραφή της στα νέα τραπεζογραμμάτια, καθώς η θητεία της λήγει το φθινόπωρο του 2027.

To δώρο του Κολ στον Ανδρέα

Για την Ελλάδα, έχει ιδιαίτερη σημασία ότι και στις επόμενες εκδόσεις του ευρώ, η «μαγική» αυτή λέξη εκτός από τα λατινικά (EURO) θα συνεχίσει να γράφεται και στα ελληνικά (ΕΥΡΩ). Πρόκειται για απόφαση που ελήφθη στη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. του Δεκεμβρίου του 1995, στη Μαδρίτη. Αυτό που ελάχιστοι γνωρίζουν είναι ότι αποτέλεσε ένα «δώρο» του τότε καγκελάριου Χέλμουτ Κολ στην Ελλάδα, μαζί με τις ευχές του για ανάρρωση στον νοσηλευόμενο στο Ωνάσειο Ανδρέα Παπανδρέου. Οι δυο ηγέτες δεν είχαν κοινές ιδεολογικές απόψεις. Ωστόσο, ο Κολ εκτιμούσε και σεβόταν την γνώμη του Ελληνα ομολόγου του.

Σε εκείνη τη Σύνοδο τον Α. Παπανδρέου αναπλήρωνε ως πρώτος τη τάξει υπουργός, ο Ακης Τσοχατζόπουλος. Τον συνόδευαν οι υπουργοί Εξωτερικών Κάρολος Παπούλιας, Οικονομίας Γιάννος Παπαντωνίου και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Τηλέμαχος Χυτήρης. Αν και είχε προηγηθεί διαπραγμάτευση σε επίπεδο αντιπροσωπειών και Κομισιόν για την αναγραφή του ευρώ και στα ελληνικά, υπήρχαν αντιρρήσεις. Το θέμα θα κρινόταν σε επίπεδο ηγετών και η φυσική απουσία του πρωθυπουργού μείωνε τις ελληνικές ελπίδες.

Ωστόσο, αργά τη νύχτα της Παρασκευής προς το Σάββατο, 15-16 Δεκεμβρίου, όταν οι υπάλληλοι της ισπανικής προεδρίας μοίραζαν στα δωμάτια των αντιπροσωπειών τους φακέλους με τα τελικά σχέδια αποφάσεων, μια ευχάριστη έκπληξη περίμενε τους Ελληνες. Είχε υιοθετηθεί η πρόταση για αναγραφή της λέξης «ευρώ» και στα ελληνικά. Τι είχε μεσολαβήσει; Μια ολιγόλεπτη συνάντηση του Κολ με τον Τσοχατζόπουλο έξω από… τις τουαλέτες του Συνεδριακού Κέντρου. Ο Ελληνας υπουργός υπενθύμισε στον καγκελάριο το δίκαιο του αιτήματος και ότι ο Α. Παπανδρέου τού είχε πει μετά τη Σύνοδο των Καννών, δύο μήνες πριν, ότι οι Κολ, Σιράκ, Γκονζάλες και ο πρόεδρος της Κομισιόν Σαντέρ ήταν θετικά διακείμενοι. Ο Κολ είπε το «ναι». Οχι μόνο στο ευρώ στα ελληνικά. Αλλά και στην απόφαση οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις της Κύπρου -και της Μάλτας- στην Ε.Ε. να ξεκινήσουν εντός 6 μηνών.

Κοπή κερμάτων στα ελληνοαλβανικά

Η Ελλάδα παράγει κέρματα του ευρώ, ενώ τυπώνει και χαρτονομίσματα. Η κοπή των ελληνικών ευρωκερμάτων ξεκίνησε τον Νοέμβριο 1999 στις εγκαταστάσεις της Μεταλλουργικής Βιομηχανίας Ηπείρου, τότε θυγατρικής της ΕΒΟ, στο Κεφαλόβρυσο Ιωαννίνων, δέκα χιλιόμετρα από τα αλβανικά σύνορα. Η πρώτη δοκιμαστική παραγγελία δόθηκε από το Εθνικό Νομισματοκοπείο, για την παραγωγή 300 δίσκων όλων των κατηγοριών, που κόστισαν 600 εκατ. δραχμές. Στη Μεταλλουργική παράγονταν ήδη κέρματα για δραχμές, αλλά και ξένα νομίσματα (Πορτογαλίας, Ισραήλ κ.ά.).

Ξεκίνησαν να κόβονται κέρματα 1 και 2 ευρώ, καθώς και των 1, 2, 5, 10, 20 και 50 λεπτών. Απαιτούσαν ειδικές τεχνικές παραγωγής, διότι έχουν διαφορετικό σχήμα στεφάνης για να εντοπίζεται η αξία τους με την αφή. Επίσης, έχουν ειδικές μαγνητικές ιδιότητες και περιορισμένη ποσότητα νικελίου για να μην προκαλούν αλλεργίες και ειδικά χαρακτηριστικά ασφαλείας για τον περιορισμό των δυνατοτήτων παραχάραξης.

Από το 2001, το εργοστάσιο ήταν η κύρια πηγή παραγωγής μεταλλικών δισκίων σχεδόν για το σύνολο των ευρωκερμάτων στην ελληνική αγορά. Ενώ ανέλαβε και παραγγελίες για το εξωτερικό (Κύπρος, Πορτογαλία, Πολωνία, Γερμανία). Η αρχική παραγγελία ήταν μεγάλη, πάνω από 700 εκατομμύρια τεμάχια, λόγω των αναγκών αντικατάστασης της δραχμής με το κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα. Με τη μνημονιακή κρίση, ωστόσο, η βιομηχανία αντιμετώπισε σοβαρά προβλήματα. Το προσωπικό συρρικνώθηκε, ενώ σταμάτησαν οι παραγγελίες από το εξωτερικό γιατί δεν υπήρχε κεφάλαιο κίνησης για να συμμετάσχει η μεταλλουργία στους διαγωνισμούς.

Το 2010 έκλεισε το χυτήριο της μονάδας και τα κράματα εισάγονταν πλέον από Γερμανία ή Βουλγαρία. Πήρε όμως μια βαθιά ανάσα ζωής, όταν η ΕΚΤ της ανέθεσε στα τέλη του 2015 την κοπή νέων κερμάτων συνολικής αξίας 52,7 εκατ. ευρώ. Και αργότερα, αφού τον Φεβρουάριο του 2017 τέθηκε σε καθεστώς ειδικής εκκαθάρισης, η σωτηρία ήρθε όταν πέρασε στα χέρια της ElvalHalcor S.A., κορυφαίου βιομηχανικού παραγωγού προϊόντων αλουμινίου και χαλκού. Ετσι, η ΜΒΗ πέρασε σε μια νέα εποχή επέκτασης της γκάμας των προϊόντων της και αύξησης της παραγωγικής της ικανότητας. Παραμένει κορυφαία κατασκευάστρια δισκίων για κέρματα στην Ευρώπη, με το εργοστάσιο παραγωγής να κατασκευάζει όλους τους τύπους υψηλής ποιότητας δισκίων κερμάτων και δακτυλίων για διμεταλλικά κέρματα.

Το εξαφανισμένο 500ρικο

Στα χαρτονομίσματα της σειράς «Ευρώπη» περιλαμβάνεται και μια προσωπογραφία της Ευρώπης, μορφή της ελληνικής μυθολογίας, κάτι που προσθέτει ανθρώπινο στοιχείο, ενώ σηματοδοτεί και την προέλευση του ονόματος της ηπείρου μας. Η έκδοση των τραπεζογραμματίων των 500 ευρώ διεκόπη το 2016. Είχε αποδειχθεί ότι χρησιμοποιούνταν για εγκληματικές πράξεις, όπως η χρηματοδότηση τρομοκρατικών οργανώσεων, η φοροδιαφυγή και η αδήλωτη εργασία. Η αποθήκευσή τους είναι ιδιαίτερα εύκολη, καθώς υπολογίζεται ότι 1 εκατ. ευρώ σε χαρτονομίσματα των 500 ζυγίζει λίγο περισσότερο από 2 κιλά, ενώ το ίδιο ποσό σε χαρτονομίσματα των 100 ευρώ ζυγίζει πάνω από 10 κιλά. Ωστόσο, ενώ παραμένει νόμιμη και η γενικότερη συναλλακτική τους χρήση, είναι εδώ και αρκετά χρόνια άφαντα στις καθημερινές συναλλαγές. Παρά την οδηγία της Φρανκφούρτης, δυσκολίες υπάρχουν στα χαρτονομίσματα των 500 ευρώ και στις συναλλαγές με τις τράπεζες. Τα ΑΤΜ δεν τα δέχονται, ούτε στα γκισέ δέχονται να γίνει κατάθεση μόνο ενός χαρτονομίσματος των 500 ευρώ, αλλά τουλάχιστον άνω των 2.000 ευρώ συνήθως.

Η προφανής έλλειψή τους τα έχει καταστήσει δημοφιλή στις συλλεκτικές αγορές, ακόμα και σε πλατφόρμες όπως e-bay κ.α. Σύμφωνα με παλαιότερα στοιχεία, πωλούνται κατά μέσο όρο προς 530 ευρώ. Αυτό δεν οφείλεται, όμως, μόνο στη συλλεκτική επιθυμία. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Αστυνομική Υπηρεσία (Europol), ακριβώς επειδή τα χαρτονομίσματα αυτά εξακολουθούν να αποτελούν νόμιμο χρήμα και γίνονται δεκτά από τις τράπεζες του Ευρωσυστήματος, αρκετοί εγκληματίες καταβάλλουν επιπλέον χρέωση για να τα αγοράσουν.

Μόνο στη Γερμανία, πάντως, μια χώρα της οποίας οι πολίτες φημίζονται για την προτίμησή τους να πληρώνουν με μετρητά, κυκλοφορούν περισσότερα από 300 εκατομμύρια χαρτονομίσματα των 500 ευρώ, συνολικής αξίας 150 δισ. ευρώ.

Από 1ης Ιανουαρίου 2026, η Βουλγαρία θα αποτελέσει το 21ο μέλος της Ευρωζώνης, έχοντας πάρει από τον Ιούνιο το πράσινο φως των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων, που ξεπέρασαν τις -πολλές- επιφυλάξεις τους για την προοπτική των δημοσιονομικών της και ιδίως την επίδραση σε αυτά της επικίνδυνης αναζωπύρωσης του πληθωρισμού στη χώρα.

Ενα άλλο «αγκάθι» είναι και η καχυποψία των Βούλγαρων πολιτών για τις επιπτώσεις που θα έχει η είσοδος στο κλαμπ του ενιαίου ευρωπαϊκού νομίσματος. Σύμφωνα με το Bloomberg, χαμηλόμισθοι και συνταξιούχοι φοβούνται ότι η είσοδος του ευρώ θα φέρει μεγάλες αυξήσεις τιμών ειδικά σε τρόφιμα, όπως είχε συμβεί σε άλλες χώρες. Με το κατά κεφαλήν ΑΕΠ να είναι στα 2/3 του μέσου όρου της Ε.Ε. για εκατομμύρια Βούλγαρους που έζησαν τις χρεοκοπίες των τραπεζών, τις οικονομικές κρίσεις και την οδυνηρή μετάβαση της δεκαετίας του 1990, το νόμισμά τους, το λεβ, παραμένει ένα σύμβολο σταθερότητας. Δημοσκόπηση του Ευρωβαρόμετρου, τον περασμένο Μάιο, έδειξε ότι οι Βούλγαροι είναι απολύτως διχασμένοι σε ό,τι αφορά το ευρώ, ενώ είναι σε διπλάσιο ποσοστό ευρωσκεπτικιστές σε σχέση με τον μέσο όρο της Ε.Ε.

Η Βουλγαρία θα ενταχθεί στο ενιαίο νόμισμα με ισοτιμία 1 ευρώ προς 1,95583 λεβ. Ηδη η Λαγκάρντ παρουσίασε τον σχεδιασμό των βουλγαρικών κερμάτων ευρώ 1, 2, 5, 10, 20 και 50 λεπτών, σε ανάρτησή της το περασμένο Σάββατο. Η εμπρόσθια όψη των κερμάτων θα απεικονίζει τον Ιππότη της Μαδάρα, παρόμοια με τα κέρματα στότινκα που χρησιμοποιούνται σήμερα στη Βουλγαρία. Εννοείται ότι θα υπάρξει περίοδος διπλής κυκλοφορίας ενός μήνα μετά την υιοθέτηση του ευρώ, όπου στις εγχώριες συναλλαγές θα γίνονται δεκτά και τα δύο νομίσματα. Μετά, για έξι μήνες, το λεβ θα ανταλλάσσεται σε τράπεζες και ταχυδρομεία χωρίς καμία χρέωση.

Το ψηφιακό ευρώ

Το επόμενο βήμα για το ευρώ θα είναι πάντως ψηφιακό. Μάλιστα η ΕΚΤ επιταχύνει τα σχέδιά της ώστε να καταστεί δυνατή η χρήση του ψηφιακού ευρώ μεταξύ 2027-2029. Δεν θα αντικαταστήσει, αλλά θα λειτουργεί συμπληρωματικά στα μετρητά, διαθέσιμο για ψηφιακές, άμεσες και ασφαλείς πληρωμές. Σύμφωνα με τους «Financial Times», ο συναγερμός «χτύπησε» στη Φρανκφούρτη μετά την ψήφιση από το Κογκρέσο νόμου που ρυθμίζει την αγορά των stablecoins, αξίας 288 δισ. δολαρίων, η οποία κυριαρχείται από το δολάριο. Τα stablecoins είναι είδος ψηφιακού νομίσματος που συνδέεται σε αναλογία 1:1 με ένα εθνικό νόμισμα και υποστηρίζεται από αποθεματικά όπως κρατικά ομόλογα.

Εξαιτίας αυτών οι ιθύνοντες της ΕΚΤ ανησύχησαν για την ανταγωνιστικότητα ενός ευρωπαϊκού ψηφιακού νομίσματος. Ο Πιέρο Τσιπολόνε, μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της ΕΚΤ, εκτίμησε, ενημερώνοντας το Ευρωκοινοβούλιο, ότι η εν λόγω κίνηση των Αμερικανών «προκαλεί ανησυχίες για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης. Θα μπορούσε να οδηγήσει σε μεταφορά των καταθέσεων σε ευρώ στις ΗΠΑ και σε περαιτέρω ενίσχυση του ρόλου του δολαρίου στις διασυνοριακές πληρωμές. Η καθιέρωση του ψηφιακού ευρώ είναι για την Ευρωζώνη ζήτημα ανθεκτικότητας και νομισματικής κυριαρχίας». Σύμφωνα με την στόχευση της ΕΚΤ, το ψηφιακό ευρώ, που θα έχει πάντα ίδια αξία με ένα ευρώ σε μετρητά, θα εξασφαλίσει και τη μυστικότητα των συναλλαγών.

Με δεδομένη τη στροφή των Ευρωπαίων στις ηλεκτρονικές συναλλαγές, θα τους παρέχει την ευχέρεια να πληρώνουν όπως κάνουν με τα μετρητά, αλλά σε ψηφιακή μορφή, διατηρώντας τα οφέλη τους. Οι πολίτες θα έχουν πρόσβαση στο ψηφιακό ευρώ μέσω ενός ψηφιακού πορτοφολιού, που θα παρέχεται είτε από την τράπεζά τους είτε από μια δημόσια αρχή διαμεσολάβησης. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, θα μπορεί κανείς να κάνει όλες τις συνήθεις ηλεκτρονικές πληρωμές, σε καταστήματα, μέσω Διαδικτύου, προς έναν φίλο, με το smartphone ή την κάρτα του, διαδικτυακά (online) ή εκτός σύνδεσης (offline) και δωρεάν, το ίδιο εύκολα όσο οι ανέπαφες συναλλαγές. Τα χρήματα θα μπορούν να φορτώνονται από τραπεζικό λογαριασμό και θα υπάρχουν όρια αναλήψεων ώστε να αποφευχθούν μαζικές εκροές από τις τραπεζικές καταθέσεις.

Το ότι οι συναλλαγές θα είναι δυνατές και εκτός Διαδικτύου θα προσφέρει στους χρήστες ένα επίπεδο απορρήτου όπως εκείνο των μετρητών για πληρωμές σε φυσικά καταστήματα και μεταξύ ατόμων. Τότε, τα προσωπικά στοιχεία συναλλαγής θα είναι γνωστά μόνο στον χρήστη και στον δικαιούχο της πληρωμής. Δεν θα κοινοποιούνται στους παρόχους υπηρεσιών πληρωμών ή υποστήριξης, ούτε στο ευρωσύστημα. Η ΕΚΤ δεν θα μπορεί να παρακολουθεί αγορές ή προσωπικά δεδομένα.Αλλά και για τις διαδικτυακές πληρωμές σε ψηφιακό ευρώ θα εφαρμόζονται ρυθμίσεις για την προστασία της ιδιωτικής ζωής. Το Ευρωσύστημα δεν θα μπορεί να συνδέει απευθείας τις συναλλαγές με συγκεκριμένα πρόσωπα.

Επιπλέον, η Κομισιόν προτείνει υποχρεωτική αποδοχή από τους εμπόρους και υποχρεωτική διανομή από τους εποπτευόμενους ενδιάμεσους φορείς στους πελάτες τους. Ετσι θα μπορούσε να μειωθεί η εξάρτηση από τις ιδιωτικές, μη ευρωπαϊκές εταιρείες που κυριαρχούν σήμερα στον τομέα των πληρωμών. Η φάση προετοιμασίας θα ολοκληρωθεί τον Οκτώβριο. Η ΕΚΤ αναμένει ότι η φάση ανάπτυξης θα διαρκέσει άλλα 2-3 χρόνια.

Από τη Γη στη Σελήνη Χ10

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΚΤ, σήμερα βρίσκονται σε κυκλοφορία πάνω από 29 δισεκατομμύρια τραπεζογραμμάτια ευρώ με συνολική αξία άνω του 1,5 τρισ. ευρώ. Σε αριθμό είναι διπλάσια εκείνων που εκδόθηκαν για την εισαγωγή του ευρώ, την 1η Ιανουαρίου 2002 (για 12 χώρες τότε), και ήταν 14,89 δισ. Τα 14,89 δισ. αυτά τραπεζογραμμάτια είχαν συνολική ονομαστική αξία 633 δισ. ευρώ. Αν τοποθετούνταν το ένα πίσω από το άλλο, θα κάλυπταν την απόσταση από τη Γη στη Σελήνη πέντε φορές περίπου, όπως επισημάνθηκε τότε σε ανακοίνωση της ΕΚΤ. Τα διπλάσια σε αριθμό, που κυκλοφορούν σήμερα, προφανώς θα αρκούσαν για το ίδιο «ταξίδι» 10 φορές.

Γνωρίζατε ότι…

■ Η ονομασία του κοινού ευρωπαϊκού νομίσματος αναγράφεται σε λατινικά στοιχεία (EURO), ελληνικά (ΕΥΡΩ) και κυριλλικά (EBPO) στα χαρτονομίσματα. Η αναγραφή στα ελληνικά αποτέλεσε «δώρο» του Χέλμουτ Κολ στον Ανδρέα Παπανδρέου, στη Σύνοδο Κορυφής το 1995 στη Μαδρίτη.

■ Η κοπή των ελληνικών ευρωκερμάτων ξεκίνησε τον Νοέμβριο 1999 στις εγκαταστάσεις της Μεταλλουργικής Βιομηχανίας Ηπείρου, τότε θυγατρικής της ΕΒΟ, σήμερα ElvalHalcor, στο Κεφαλόβρυσο Ιωαννίνων, 10 χλμ. από τα αλβανικά σύνορα.

■ Με απόφαση της ΕΚΤ, η έκδοση των τραπεζογραμματίων των 500 ευρώ διεκόπη το 2016, καθώς χρησιμοποιούνταν για χρηματοδότηση τρομοκρατικών οργανώσεων, φοροδιαφυγή και αδήλωτη εργασία. Εξακολουθούν να κυκλοφορούν περιορισμένα ενώ πωλούνται ως συλλεκτικά σε τιμή 530 ευρώ.

■ Το επόμενο βήμα θα είναι η θεσμοθέτηση του ψηφιακού ευρώ. Η ΕΚΤ επιταχύνει τα σχέδιά της ώστε να καταστεί δυνατή η χρήση του ψηφιακού ευρώ μεταξύ 2027-2029. Δεν θα αντικαταστήσει, αλλά θα λειτουργεί συμπληρωματικά στα μετρητά.

πηγή: Protothema.gr

Το άρθρο Αλλάζουν όλα τα ευρώ, τέλος τα 500άρικα – Με τη φωτογραφία της Κάλλας τα χαρτονομίσματα των €5 εμφανίστηκε πρώτα στο TirnavosPress.

Ο διαγωνισμός θα διεξαχθεί σε δύο φάσεις, με προθεσμία υποβολής αιτήσεων συμμετοχής έως τις 18 Αυγούστου 2025. Οι υποψήφιοι που θα περάσουν στην τελική φάση θα κληθούν να παρουσιάσουν ολοκληρωμένες προτάσεις, οι οποίες θα τεθούν στη συνέχεια υπό δημόσια διαβούλευση, πριν από τη λήψη της τελικής απόφασης από την ΕΚΤ.

Ο επανασχεδιασμός βασίζεται σε δύο θεματικούς άξονες. Η πρώτη θεματική, με τίτλο «Ευρωπαϊκός Πολιτισμός: κοινοί πολιτιστικοί χώροι», προβάλλει ιστορικές προσωπικότητες που διαμόρφωσαν τη συλλογική ταυτότητα της Ευρώπης. Σύμφωνα με το σχέδιο, στα νέα χαρτονομίσματα θα απεικονίζονται μεταξύ άλλων η Μαρία Κάλλας στα 5 ευρώ, ο Λούντβιχ βαν Μπετόβεν στα 10 ευρώ, η Μαρί Κιουρί στα 20 ευρώ, ο Θερβάντες στα 50 ευρώ, ο Λεονάρντο ντα Βίντσι στα 100 ευρώ και η ειρηνίστρια Μπέρτα φον Ζουτνέρ στα 200 ευρώ.

Η δεύτερη θεματική, με τίτλο «Ποτάμια και Πουλιά: ανθεκτικότητα στην πολυμορφία», επικεντρώνεται στη φυσική ομορφιά και τη βιοποικιλότητα της ευρωπαϊκής ηπείρου. Κάθε χαρτονόμισμα θα απεικονίζει ένα χαρακτηριστικό φυσικό τοπίο μαζί με ένα αντιπροσωπευτικό είδος πανίδας, ενώ στο φόντο θα διακρίνονται ευρωπαϊκά θεσμικά κτίρια, όπως το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η έδρα της ΕΚΤ, το Δικαστήριο της Ε.Ε. και το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο.

Η διαδικασία επιλογής περιλαμβάνει αρχική αξιολόγηση προσόντων, καλλιτεχνική πρόταση, γνωμοδότηση από ανεξάρτητη επιτροπή εμπειρογνωμόνων και, τέλος, συμμετοχή του ευρωπαϊκού κοινού μέσω ψηφοφορίας. Η τελική απόφαση για το σχέδιο θα ληφθεί μέχρι το τέλος του 2026, ενώ η κυκλοφορία των νέων χαρτονομισμάτων θα ακολουθήσει, σηματοδοτώντας την έναρξη μιας νέας εποχής για το κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα.

πηγή

Το άρθρο Νέα εποχή για το Ευρώ: Έρχεται πλήρης επανασχεδιασμός των χαρτονομισμάτων έως το 2026 εμφανίστηκε πρώτα στο TirnavosPress.

Η συλλογή νομισμάτων πέρα από ένα συνηθισμένο χόμπι, μπορεί να αποτελέσει και μια ιδιαιτέρως κερδοφόρα ενασχόληση και αυτό γιατί τα τελευταία χρόνια, αρκετά κομμάτια έχουν ανατιμηθεί σε αξία, αποτελώντας την καλύτερη επένδυση.

Αυτό έχει οδηγήσει όλο και περισσότερους ειδικούς να ενδιαφέρονται για αυτόν τον συναρπαστικό κόσμο.

Η συλλογή νομισμάτων επομένως, είναι μια αγορά στην οποία ξεχωρίζουν αρκετά δείγματα. Ένα παράδειγμα από αυτά είναι ένα νόμισμα των 2 ευρώ που, αν και φαίνεται κοινό, είναι ένα από τα πιο σπάνια νομίσματα και ως εκ τούτου έχει μεγάλη αξία.

Το νόμισμα για το οποίο μιλάμε είναι αυτό το νόμισμα των 2 ευρώ που κόπηκε στην Ισπανία το 2020.

Στην προκειμένη περίπτωση, έχει τραβήξει την προσοχή των συλλεκτών λόγω του ιδιαίτερου σχεδιασμού του και της αυξανόμενης αξίας του στην αγορά.

Αυτό το αναμνηστικό κομμάτι αποτίει φόρο τιμής στην αρχιτεκτονική Mudéjar της Αραγονίας, αναδεικνύοντας τον πολιτιστικό και ιστορικό πλούτο της ισπανικής περιοχής. Στην πίσω όψη του, διαθέτει μια λεπτομερή αναπαράσταση του Πύργου του El Salvador στην Teruel, ένα εμβληματικό παράδειγμα της τέχνης Mudéjar της Αραγονίας που έχει αναγνωριστεί από την UNESCO ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς.

Εν τω μεταξύ, η εμπρόσθια όψη διατηρεί το κοινό σχέδιο των κερμάτων των 2 ευρώ, με τον χάρτη της Ευρώπης. Ο συνδυασμός καλλιτεχνικών και πολιτιστικών στοιχείων στον σχεδιασμό του το καθιστά ένα κομμάτι που εκτιμούν τόσο οι συλλέκτες όσο και οι λάτρεις της ιστορίας.

Η εξωπραγματική αξία του νομίσματος

Σύμφωνα με πληροφορίες από την Τράπεζα της Ισπανίας, η έκδοση του εν λόγω νομίσματος πραγματοποιήθηκε σε δύο φάσεις. Η πρώτη έγινε στις 23 Μαρτίου 2020 και η δεύτερη στο τελευταίο τρίμηνο του ίδιου έτους. Αν και τέθηκε σε γενική κυκλοφορία, ο ελκυστικός σχεδιασμός του και η πολιτιστική του σημασία έχουν αυξήσει τη ζήτησή του στον τομέα της συλλογής.

Παρά την πρόσφατη έκδοσή του, το κέρμα των 2 ευρώ του 2020 που είναι αφιερωμένο στην αρχιτεκτονική Mudéjar της Αραγονίας σημείωσε αξιοσημείωτη αύξηση της αξίας του. Στις διαδικτυακές πλατφόρμες αγορών και δημοπρασιών έχουν καταγραφεί συναλλαγές όπου το εν λόγω κομμάτι φτάνει σε τιμές κοντά στα 975 ευρώ.

Η αύξηση αυτή αποδίδεται στον αποκλειστικό σχεδιασμό του, στη σημασία της κληρονομιάς που αντιπροσωπεύει και στην περιορισμένη διαθεσιμότητα δειγμάτων σε άριστη κατάσταση. Αναμφίβολα, ένα πολύ ενδιαφέρον σχήμα ικανό να χρηματοδοτήσει τις επόμενες διακοπές σας χωρίς πρόβλημα.

newsbomb.gr

Το άρθρο Αυτό είναι το 2ευρω που αν το έχεις έκανες την τύχη σου – Πιάνει μέχρι και 1000 ευρώ εμφανίστηκε πρώτα στο TirnavosPress.

Ενώ τα χαρτονομίσματα και τα κέρματα σπάνια διακινούνται πλέον στις Σκανδιναβικές χώρες και την Ολλανδία, για παράδειγμα, τα μετρητά παραμένουν το πιο δημοφιλές μέσο πληρωμής σχεδόν σε όλες τις υπόλοιπες χώρες της Ε.Ε. Η Γερμανία βρίσκεται στην ανώτερη μεσαία γραμμή της Ευρώπης με περίπου το 60% των συναλλαγών σε μετρητά.
Στη ζώνη του ευρώ, το ποσοστό των πληρωμών σε μετρητά μειώθηκε πάντως από 72% σε 59%, μόνο τα τελευταία τρία χρόνια. Στα τέλη Ιανουαρίου, στην ευρωζώνη κυκλοφορούσαν χαρτονομίσματα αξίας πάνω από 1,5 τρισεκατομμύρια, σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχει αναθέσει μάλιστα στην Ελλάδα, μαζί με την Ισπανία, να τυπώσουν για το 2024 το σύνολο των νέων χαρτονομισμάτων των πέντε ευρώ για όλες τις χώρες της ευρωζώνης. Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, οι δύο χώρες θα εκτυπώσουν 313,8 εκατομμύρια χαρτονομίσματα των πέντε ευρώ που απαιτεί ο ευρωπαϊκός οργανισμός για το τρέχον έτος.

Η Ισπανία θα εκτυπώσει επίσης και τα τραπεζογραμμάτια των 10 ευρώ για ολόκληρη την ευρωζώνη, για το 2024. Συγκεκριμένα, η Τράπεζα της Ισπανίας έχει ως αποστολή την εκτύπωση 424,2 εκατ. τραπεζογραμματίων των 10 ευρώ, που ισοδυναμούν με αξία 4,24 δισ. ευρώ, σύμφωνα με στοιχεία που έδωσε η ΕΚΤ.

Άλλες Κεντρικές Τράπεζες στις χώρες της ευρωζώνης θα εκτυπώσουν επίσης 1.538,4 εκατομμύρια τραπεζογραμμάτια των 50 ευρώ, 564,9 εκατομμύρια των 20 ευρώ, 527,5 εκατομμύρια των 100 ευρώ και 164,2 εκατομμύρια χαρτονομίσματα των 200 ευρώ. Για την ιστορία, προκειμένου να περιορίσει το ξέπλυμα μαύρου χρήματος, η ΕΚΤ σταμάτησε να εκδίδει χαρτονομίσματα των 500 ευρώ εδώ και πέντε χρόνια. Ως αποτέλεσμα, η ζήτηση για χαρτονομίσματα των 100 και 200 ​​ευρώ αυξήθηκε.

Θα τυπωθούν 3,53 εκατομμύρια χαρτονομίσματα

Συνολικά αναμένεται να εκδοθούν φέτος 3,53 εκατομμύρια τραπεζογραμμάτια, συνολικής αξίας 179,6 δισεκατομμυρίων ευρώ – που αντιπροσωπεύει 11% περισσότερες μονάδες σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, όπου τυπώθηκαν 3,14 εκατομμύρια χαρτονομίσματα του ευρώ.

Η ΕΚΤ συνήθως δεν ορίζει την παραγωγή μιας συγκεκριμένης ονομαστικής αξίας στην ίδια κεντρική τράπεζα κάθε χρόνο, αλλά προχωρά σε διαφοροποίηση. «Η παραγωγή τραπεζογραμματίων ξεκινά με έναν υπολογισμό από τις κεντρικές τράπεζες των χωρών της ευρωζώνης με τον οποίο σκοπεύουν να καθορίσουν πόσα χαρτονομίσματα πρέπει να αντικατασταθούν, καθώς δεν είναι κατάλληλα για κυκλοφορία, αλλά και την ποσότητα που απαιτείται για την ικανοποίηση της ζήτησης. Η ΕΚΤ προσθέτει μια γενική πρόβλεψη για το σύνολο», τονίζουν στη Ναυτεμπορική τραπεζικοί παράγοντες.

«Αφού γίνουν γνωστές οι συνολικές ανάγκες, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα εκχωρεί τους όγκους παραγωγής και την ποσότητα των χαρτονομισμάτων που πρέπει να εκτυπωθούν από κάθε εθνική τράπεζα, με βάση τη συνεισφορά της καθεμίας στο κεφάλαιο της ΕΚΤ», εξηγούν οι ίδιες πηγές. «Η κατανομή της παραγωγής λαμβάνει υπόψη κριτήρια αποτελεσματικότητας και το κόστος εκτύπωσης κάθε τραπεζογραμματίου».

Πιο ακριβά τα μετρητά

Τραπεζικοί παράγοντες λένε μάλιστα ότι πολλοί Ευρωπαίοι παραμένουν δύσπιστοι προς τα εναλλακτικά μέσα πληρωμής και εξακολουθούν να προτιμούν τα μετρητά. Παρά το γεγονός ότι τα μετρητά είναι πιο… ακριβά, καθώς πέρα από τα έξοδα εκτύπωσης, η συντήρηση των ΑΤΜ κοστίζει πολλά δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως σε όλη την ευρωζώνη και οι έμποροι λιανικής πρέπει να ξοδεύουν επίσης αρκετά δισεκατομμύρια για να μεταφέρουν τα μετρητά. Όλα αυτά τα κόστη μετακυλίονται έμμεσα στους πελάτες.

«Η αυξημένη ζήτηση για τραπεζογραμμάτια πάντως είναι ένα τυπικό φαινόμενο σε περιόδους κρίσης, όπου οι άνθρωποι βασίζονται σε δοκιμασμένα προϊόντα και εμπιστεύονται τα μετρητά ως ασφαλή χρήματα», γράφει η Bundesbank σε μια μελέτη. Μεγάλα ποσά μετρητών συσσωρεύτηκαν επίσης σε χώρες με υψηλά επίπεδα διαφθοράς, κακή διοίκηση και ακριβά και ανεπαρκή τραπεζικά συστήματα.

Ψηφιακό ευρώ

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ετοιμάζεται πάντως για την εισαγωγή ψηφιακού ευρώ, προκειμένου να αλλάξει τον τρόπο χρήσης του χρήματος, τις επόμενες δεκαετίες. Στόχος είναι να δοθεί στους Ευρωπαίους πολίτες ένας ασφαλής τρόπος να πραγματοποιούν αγορές χωρίς να εξαρτώνται από παρόχους υπηρεσιών πληρωμών που ελέγχονται από μη ευρωπαϊκές εταιρείες, όπως οι Mastercard, Visa, Apple Pay και Google Pay.

«Το ψηφιακό ευρώ θα είναι χρήμα της κεντρικής τράπεζας που πηγαίνει από την ΕΚΤ στους πολίτες. Εδώ ακριβώς έγκειται η θεμελιώδης αλλαγή στο νομισματικό σύστημα που θα μπορούσε να επιφέρει η μεταρρύθμιση: Για πρώτη φορά, οι άνθρωποι θα έρχονταν σε άμεση επαφή με τα χρήματα της κεντρικής τράπεζας, χωρίς μετρητά. Έτσι, το ψηφιακό ευρώ θα είναι σαν τα μετρητά», τονίζουν τραπεζικές πηγές. Οι πολίτες της ευρωζώνης μπορεί στο μέλλον να πάρουν κάρτες από την ΕΚΤ. Θα μπορούσαν να μεταφέρουν χρήματα από τους τραπεζικούς λογαριασμούς τους και να τα μετατρέψουν από χρήματα τραπεζών σε χρήματα κεντρικής τράπεζας.

Πηγή: kontologis.gr

Το άρθρο Γιατί η Ελλάδα τυπώνει εφέτος 5ευρα εμφανίστηκε πρώτα στο TirnavosPress.