Τα παραπάνω επισημαίνει ο βουλευτής Λαρίσης της Νέας Δημοκρατίας κ. Μάξιμος Χαρακόπουλος, σε Επίκαιρη Ερώτησή του στον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Θόδωρο Σκυλακάκη.

Καταγγελίες Περιφερειάρχη Θεσσαλίας

Ο Θεσσαλός πολιτικός, ο οποίος έχει θέσει το σοβαρό αυτό ζήτημα και από το βήμα της Βουλής (17.09.24), κατά τη συζήτηση νομοσχεδίου του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, στην Επίκαιρη Ερώτησή του επισημαίνει ότι «αγρότες και κτηνοτρόφοι κρούουν εδώ και καιρό τον κώδωνα του κινδύνου για τις συνέπειες στην πρωτογενή παραγωγή από την ανεξέλεγκτη αδειοδότηση φωτοβολταϊκών πάρκων. Η πολιτεία, προκειμένου να προστατέψει τον πρωτογενή τομέα από αυτόν τον κίνδυνο έχει θεσπίσει κανόνες, όπως τον ορισμό ανώτατου ορίου που δεν ξεπερνά το 1% για την τοποθέτηση φωτοβολταϊκών σε γη υψηλής παραγωγικότητας.

Παρ’ όλα αυτά, όμως, σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας κ. Δημήτρης Κουρέτας, και τα οποία δημοσιεύτηκαν και στα τοπικά ΜΜΕ της Λάρισας (15.09.2024), έχει δοθεί άδεια για εγκατάσταση ΑΠΕ σε 374 χιλιάδες στρέμματα, που αποτελούν το 8,4% της καλλιεργήσιμης γης στον κάμπο. Ήδη έχουν εγκατασταθεί φωτοβολταϊκά σε 40 χιλιάδες στρέμματα γης υψηλής παραγωγικότητας, καλύπτοντας σχεδόν το όριο του 1% που θέτει η νομοθεσία, δηλαδή, τα 44 χιλιάδες στρέμματα για τη Θεσσαλία.

Επιπροσθέτως, έχουν δει το φως της δημοσιότητας αντιδράσεις αγροτών και κτηνοτρόφων από τους δήμους Φαρσάλων, Τυρνάβου, Κιλελέρ και Ελασσόνας, που εκφράζουν έντονες ανησυχίες για την δέσμευση γεωργικής γης και βοσκοτόπων για φωτοβολταϊκά, αλλά και την απειλή υπέρβασης του ορίου του 1% της γης υψηλής παραγωγικότητας».

«Γκρίζες» άδειες;

Ο Μάξιμος Χαρακόπουλος παραθέτει, επίσης, δημοσίευμα της Καθημερινής της Κυριακής (29.09.24), με τίτλο «Γκρίζες άδειες στον κάμπο των φωτοβολταϊκών», στο οποίο, σύμφωνα με στοιχεία της περιφέρειας «έχουν ήδη εντοπιστεί 12 περιπτώσεις που το 2021 είχε δοθεί γνωμοδότηση ότι επρόκειτο για γη χαμηλής παραγωγικότητας, ενώ επρόκειτο για εκτάσεις που προήλθαν από αναδασμούς (κάτι που σχεδόν εξ ορισμού συνεπάγεται την υψηλή παραγωγικότητα). Οι υπηρεσίες εκτιμούν ότι οι περιπτώσεις που θα έρθουν στο φως θα είναι πολλές δεκάδες, καθώς αυτές οι 12 προέκυψαν μέσα από έναν σύντομο δειγματοληπτικό έλεγχο. Το ερώτημα που προκύπτει βέβαια είναι γιατί δίνονταν οι ψευδείς βεβαιώσεις, αν δηλαδή υπήρχε οικονομικό αντικείμενο ή πολιτική πίεση στους υπαλλήλους κάτι που μόνο μέσω δικαστικής έρευνας μπορεί να διαπιστωθεί».

Κρίσιμα ερωτήματα

Καταλήγοντας ο κυβερνητικός βουλευτής υπογραμμίζει ότι «εύλογα, λοιπόν, οι διαμαρτυρόμενοι, ζητούν να υπάρξουν έλεγχοι και βελτιώσεις στην κείμενη νομοθεσία ώστε να διασφαλίζεται η προστασία της παραγωγικής γης, ειδικά της γης υψηλής παραγωγικότητας στην Θεσσαλία, και η επέκταση των ΑΠΕ να μην εμποδίζει, άλλα να χρησιμοποιείται για να τονώσει την ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα».

Κατόπιν τούτων, ρωτά τον αρμόδιο υπουργό:

1. Ισχύουν οι καταγγελίες του Περιφερειάρχη Θεσσαλίας για την αδειοδότηση ΑΠΕ του 8,4% της καλλιεργήσιμης γης στον θεσσαλικό κάμπο και σε πόσα στρέμματα γης, έως τώρα, υψηλής παραγωγικότητας στον νομό Λάρισας και στη Θεσσαλία έχουν εγκατασταθεί φωτοβολταϊκά πάρκα και για πόσα ακόμα υπάρχουν εκκρεμείς αιτήσεις;
2. Είναι νόμιμοι οι αποχαρακτηρισμοί γης υψηλής παραγωγικότητας στη Θεσσαλία και αν όχι τι προτίθεστε να πράξετε γι’ αυτό, και εν γένει σε ποιες ενέργειες προτίθεστε να προβείτε προκειμένου να διαφυλαχθούν οι καλλιεργήσιμες και βοσκήσιμες εκτάσεις και ιδιαίτερα οι εκτάσεις της γης υψηλής παραγωγικότητας από την άκρατη επέκταση των ΑΠΕ φωτοβολταϊκών πάρκων;

Το άρθρο Επίκαιρη ερώτηση Μάξιμου: Ποια η αλήθεια για τα φωτοβολταϊκά σε γη υψηλής παραγωγικότητας στη Θεσσαλία; εμφανίστηκε πρώτα στο TirnavosPress.

Αναλυτικά η ερώτηση του κ. Κόκκαλη: «Με την παρούσα επίκαιρη ερώτηση επαναφέρουμε στον κοινοβουλευτικό έλεγχο, το μείζον ζήτημα της εγκατάστασης φωτοβολταϊκών σταθμών (ΑΠΕ) σε αγροτεμάχια – γη, που είναι χαρακτηρισμένη ως Γη Υψηλής Παραγωγικότητας. Είναι γνωστό καταρχήν, ότι στα αγροτεμάχια που έχουν τον χαρακτήρα γεωργικής γης υψηλής παραγωγικότητας, λόγω της μεγάλης σπουδαιότητας αυτών στην οικονομική και κοινωνική ζωή του τόπου, έχουν θεσμοθετηθεί περιορισμοί αναφορικά με την χρήση αυτών. Ειδικότερα, απαγορεύεται η άσκηση οποιασδήποτε άλλης δραστηριότητας, εκτός από την αγροτική εκμετάλλευση-αγροτική δραστηριότητα και την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από σταθμούς ΑΠΕ. Προβλέπεται όμως, ότι η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκούς σταθμούς σε γη χαρακτηρισμένη ως αγροτική γη υψηλής παραγωγικότητας,  επιτρέπεται μόνο εφόσον το έργο είναι ισχύος μικρότερης του 1 MW.

Στα πλαίσια των περιορισμών αυτών, εξεδόθη υπουργική απόφαση, με την οποία καθορίζεται το μέγιστο όριο συνολικής ισχύος φωτοβολταϊκών σταθμών σε αγροτική γη, εντός του οποίου επιτρέπεται η εγκατάσταση φωτοβολταϊκού σταθμού < 1 MW ανά Περιφερειακή Ενότητα, λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο των καλλιεργούμενων εκτάσεων ανά Περιφερειακή Ενότητα, με όριο 0,8% επί του συνόλου αυτών και τυπική στρεμματική κάλυψη ίση με 14 στρέμματα ανά εγκατεστημένο MW φωτοβολταϊκού σταθμού.

Ενδεικτικά στην Περιφερειακή Ενότητα Λάρισας, επί συνόλου καλλιεργούμενων εκτάσεων 2.238.157 στρεμμάτων, το ποσοστό 0,8% επί αυτών αντιστοιχεί σε  17.905    στρέμματα και το Μέγιστο όριο συνολικής ισχύος φωτοβολταϊκών σταθμών αντιστοιχεί σε 1278,95 ΜW. Όμως, διαπιστώνεται σε πολλές περιφερειακές ενότητες, με την Περιφέρεια Θεσσαλίας να αντιμετωπίζει το μεγαλύτερο πρόβλημα, να αδειοδοτούνται και να εγκαθίστανται ΑΠΕ σε γη υψηλής παραγωγικότητας, ξεπερνώντας το όριο ανά περιοχή που προβλέπει ο σχετικός Πίνακας της με αρ. ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/74123/2971/2020 (ΦΕΚ Β΄ 3149) ΚΥΑ.

Διαπιστώνεται δηλαδή, ειδικά στην Θεσσαλία, μια ανεξέλεγκτη αδειοδότηση και εγκατάσταση σταθμών ΑΠΕ, υπερβαίνοντας προφανώς τα ανωτέρω όρια, και λειτουργώντας εις βάρος του πρωτογενούς τομέα, των καλλιεργειών και του φυσικού περιβάλλοντος και βέβαια προκαλώντας πολλαπλές συνέπειες στην περιοχή.  Σύμφωνα με δημοσιευθέντα στοιχεία στην Περιφέρεια Θεσσαλίας καλύπτεται με ΑΠΕ η μεγαλύτερη έκταση από το σύνολο της Επικράτειας, που αντιστοιχεί σε 339.010.019,17 τ.μ, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται μεγάλα έργα σε γη υψηλής παραγωγικότητας.

Επειδή, η εγκατάσταση ΑΠΕ χωρίς περιορισμούς σε αγροτική γη υψηλής παραγωγικότητας, συνιστά προσβολή ενός κοινωνικού αγαθού μεγάλης σπουδαιότητας για την οικονομία και την κοινωνική ζωή, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη ότι η γεωργική γη υψηλής παραγωγικότητας είναι μη ανανεώσιμος φυσικός πόρος που βρίσκεται ήδη σε ανεπάρκεια, άρα χρήζει ειδικής και αυξημένης προστασίας.

Επειδή, βρισκόμαστε ενώπιον μιας μη αναστρέψιμης άναρχης διασποράς σταθμών παραγωγής ΑΠΕ με θυσία χιλιάδων στρεμμάτων γόνιμης παραγωγικής γης, που θα οδηγήσει στην εγκατάλειψη των αγροτικών περιοχών και στην ερημοποίηση της υπαίθρου.

Επειδή, εκδηλώνεται συνεχώς η ομόθυμη αντίδραση των αγροτών και κατοίκων της υπαίθρου, οι οποίοι εξοβελίζονται από τις περιοχές τους και ναρκοθετείται ο πρωτογενής τομέας.

Επειδή, επίκειται στην Θεσσαλία άμεση ενεργοποίηση και συστράτευση όλων των θεσμικών φορέων με σκοπό την λήψη αποφάσεων για την προστασία της αγροτικής γης και της αγροτικής οικονομίας και εν γένει της ζωής των αγροτών της Θεσσαλίας.

Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός: Έχει το Υπουργείο την πολιτική βούληση ώστε να αντιμετωπίσει την ανέλεγκτη διασπορά ΑΠΕ, όταν αυτή λειτουργεί σε βάρος του πρωτογενούς τομέα, θεσπίζοντας μέτρα για την προστασία της παραγωγικής δραστηριότητας και τον περιορισμό των ΑΠΕ;»

Το άρθρο Άμεσα συστράτευση για να επιβιώσει ο αγροτικός τομέας στη Θεσσαλία από την ανεξέλεγκτη εγκατάσταση των φωτοβολταϊκών εμφανίστηκε πρώτα στο TirnavosPress.

Απάντηση σε επίκαιρη ερώτηση στη Βουλή

Στην παρακολούθηση κάθε προβλήματος που ανακύπτει στην παραγωγική διαδικασία, στην πρακτική εξεύρεσης βέλτιστων λύσεων από πλευράς κυβέρνησης και ηγεσίας του ΥΠΑΑΤ αλλά και στην επόμενη πληρωμή του ΕΛΓΑ αναφέρθηκε σήμερα στη Βουλή ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Διονύσης Σταμενίτης.

Απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Ηρακλείου του ΠΑΣΟΚ, Φραγκίσκου Παρασύρη για τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η καλλιέργεια αμπέλου, ο Υφυπουργός τόνισε ότι όσον αφορά τις ζημιές από καύσωνα και άλλα αίτια που καλύπτονται από τον ΕΛΓΑ, για την Π.Ε. Ηρακλείου, έχουν γίνει 400 αναγγελίες και υποβλήθηκαν 6.400 δηλώσεις ζημιάς.
Σημείωσε δε ότι το έργο των εκτιμήσεων ολοκληρώθηκε εγκαίρως και έχει ήδη κοινοποιηθεί το 50% των πορισμάτων ενώ το επόμενο διάστημα αναμένεται να ολοκληρωθεί η διαδικασία κοινοποίησης.

Μάλιστα, ο Υφυπουργός ενημέρωσε ότι το Διοικητικό Συμβούλιο του ΕΛΓΑ έχει προγραμματισμένη συνεδρίασηστις 31 Ιανουαρίου 2024, με σκοπό να αποφασίσει την πληρωμή των πορισμάτων που έχουν κοινοποιηθεί σε ολόκληρη τη χώρα, συμπεριλαμβανομένης και της Π.Ε. Ηρακλείου.

Ο Υφυπουργός επεσήμανε ότι η πληρωμή των αποζημιώσεων θα γίνει στο 100% της υπολογισθείσας αξίας που προβλέπει το πόρισμά και σε μια εφάπαξ πληρωμή, όπως ακριβώς συμβαίνει επί κυβερνήσεων της Νέας Δημοκρατίας τα τελευταία 4,5 χρόνια, τονίζοντας ότι για πολλοστή φορά διαψεύδονται οι «Κασσάνδρες» που ήθελαν τον ΕΛΓΑ είτε  να αφήνει απλήρωτους τους παραγωγούς είτε να τους πληρώνει σε δόσεις και χαμηλότερα από ότι προβλέπει το πόρισμα.

 Όσον αφορά τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η καλλιέργεια από τον περονόσπορο, ο Υφυπουργός επεσήμανε ότι πράγματι λόγω συνδυασμού καιρικών συνθηκών, σε διάφορες περιοχές της χώρας το φαινόμενο είναι έντονο και είναι κάτι που η ηγεσία του ΥΠΑΑΤ το παρακολουθεί τόσο μέσω των αρμόδιων υπηρεσιών όσο και μέσα από τις συναντήσεις με τους ίδιους τους αγροτικούς φορείς. Δεδομένου ότι, ο περονόσπορος είναι ένα αίτιο που δεν καλύπτεται ασφαλιστικά από τον κανονισμό του ΕΛΓΑ αλλά λόγω της κλιματικής κρίσης εμφανίζεται με αυξημένη συχνότητα, ο κ. Σταμενίτης σημείωσε ότι ήδη ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Λευτέρης Αυγενάκης έθεσε ψηλά το ζήτημα στη συνεδρίαση των Υπουργών Γεωργίας και Αλιείας των 9 χωρών του Ευρωπαϊκού Νότου, του EUMED-9, με τις ελληνικές θέσεις να αγκαλιάζονται από το σύνολο των συμμετεχουσών χωρών.

Επιπρόσθετα, ο Υφυπουργός αναφέρθηκε και στην επικείμενη μεταρρύθμιση του ΕΛΓΑ, τονίζοντας ότι: «Σε εθνικό επίπεδο, δρομολογήσαμε μια διαρθρωτική αναμόρφωση του γεωργοασφαλιστικού συστήματος και τη  νομοθέτηση ενός νέου, εκσυγχρονισμένου και βελτιωμένου κανονισμού του ΕΛΓΑ. Σχεδιάζουμε ένα ανανεωμένο και εκσυγχρονισμένο σύστημα γεωργικών ασφαλίσεων, ευέλικτο, αξιόπιστο και οικονομικά βιώσιμο, που θα  ανταποκρίνεται περισσότερο στις σύγχρονες ανάγκες και απαιτήσεις γεωργών και κτηνοτρόφων».

Το άρθρο Ο ΕΛΓΑ προχωρά σε πληρωμές στο 100% της υπολογισθείσας αξίας που προβλέπει το πόρισμα και σε εφάπαξ πληρωμή εμφανίστηκε πρώτα στο TirnavosPress.

Αναφερόμενος στις επενδύσεις που έχουν γίνει στην καινοτομία ο Υπουργός ανέφερε ότι μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και, ειδικότερα, μέσω του Έργου «Οικονομικός μετασχηματισμός του αγροτικού τομέα» συνολικού ύψους περίπου 1,5 δισεκατομμυρίου €, χρηματοδοτούνται προγράμματα για τον εκσυγχρονισμό. Σε αυτό το πλαίσιο δίνονται ισχυρά κίνητρα για ιδιωτικές επενδύσεις. Η συμμετοχή ήταν εξαιρετικά σημαντική, καθώς υπεβλήθησαν συνολικά 831 προτάσεις επενδυτικών σχεδίων από δυνητικούς δικαιούχους.

Για τη μεταποίηση στο πλαίσιο του Υποέργου «Καινοτομία και πράσινη μετάβαση στη μεταποίηση αγροτικών προϊόντων» έχουν ήδη δημοσιευτεί δύο Προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντος για την ενίσχυση επενδυτικών προτάσεων στον εν λόγω τομέα. Η απήχηση του Υποέργου είναι σημαντική. Υπεβλήθησαν συνολικά 220 αιτήσεις για ενίσχυση επενδυτικών σχεδίων συνολικού ύψους περίπου 823 εκατομμυρίων ευρώ. 

«Με την ενίσχυση των Νέων Αγροτών, τα Σχέδια Βελτίωσης, τα Προγράμματα για την ευζωία των παραγωγικών ζώων, τις άμεσες ενισχύσεις οικολογικών σχημάτων, τα Τομεακά Προγράμματα Οίνου, Οπωροκηπευτικών, Ελαιολάδου και επιτραπέζιων ελιών και Μελισσοκομίας, στοχεύουμε ο μόχθος του αγρότη και η αγωνία της επόμενης ημέρας, να μετατραπεί σε βιωσιμότητα και ανταγωνιστικότητα του αγροδιατροφικού τομέα!», είπε ο Υπουργός τονίζοντας ότι η απουσία μέχρι σήμερα καινοτόμων πρακτικών και νέων τεχνολογιών για την Κυβέρνηση αποτελεί κίνητρο και όχι εμπόδιο.

«Ο σχεδιασμός του Υπουργείου για την προώθηση της καινοτομίας στον πρωτογενή τομέα βασίζεται σε μία ολοκληρωμένη στρατηγική που εδράζει στις αρχές της έξυπνης εξειδίκευσης, της ψηφιοποίησης, της πράσινης οικονομίας, της βιοοικονομίας και της κυκλικής οικονομίας. Πρόκειται για ένα φάσμα αρχών, με απώτερο στόχο την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050», ανέφερε ο Υπουργός.

Αντίστοιχα στο πλαίσιο του ΣΣ ΚΑΠ δίνονται κίνητρα για ιδιωτικές επενδύσεις προκειμένου να έρθουν πιο κοντά στον πράσινο και ψηφιακό μετασχηματισμό, στην ενίσχυση της καινοτομίας και της εξωστρέφειάς τους.

Η προώθηση της καινοτομίας για την ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα στο νέο ΣΣ ΚΑΠ υπηρετεί τρεις βασικούς στόχους:

Πρώτον, τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και της παραγωγικότητας του πρωτογενούς μας τομέα. Για την επίτευξη της προώθησης της καινοτομίας στους νέους επιχειρηματίες αγρότες έχουν σχεδιαστεί 19 παρεμβάσεις συνολικού προϋπολογισμού  1.565.569.686,00 ευρώ.

Δεύτερος βασικός στόχος για την προώθηση της καινοτομίας αποτελεί η προστασία του περιβάλλοντος και η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή. Για την επίτευξη της προώθησης της καινοτομίας και την άμβλυνση των επιπτώσεων  στους νέους επιχειρηματίες αγρότες έχουν σχεδιαστεί 30 παρεμβάσεις συνολικού προϋπολογισμού 3.103.823.315,00 ευρώ.  

Τρίτος στόχος είναι η προώθηση τοπικών στρατηγικών και ολοκληρωμένων χωρικών παρεμβάσεων μέσω του Leader.Για την επίτευξη της προώθησης της καινοτομίας και την διασφάλιση της συνοχής του κοινωνικού ιστού έχουν σχεδιαστεί παρεμβάσεις συνολικού προϋπολογισμού 236.147.057,00 ευρώ. 

Η καινοτομία αποτελεί στόχο και του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2020. Στο πλαίσιο αυτό, βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη το Μέτρο 16 του ΠΑΑ, ύψους 60 εκατομμυρίων ευρώ και έχει ως στόχο τη μεταφορά της καινοτομίας στον αγροτικό χώρο.

«Στόχος των φορέων είναι η αναζήτηση νέων καλλιεργητικών πρακτικών και πρακτικών παραγωγής που συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή», σημείωσε ο ΥπΑΑΤ και τόνισε ότι «η πρόκληση της καινοτομίας μας αφορά όλους. Απαιτείται και η συμμετοχή ανθρώπων και δη νέων που θέλουν να είναι πρωτοπόροι, καινοτόμοι και ηγέτες στο χώρο που δραστηριοποιούνται», είπε ο ΥπΑΑΤ και τόνισε ότι «η πρόκληση της καινοτομίας αποτελεί κίνητρο για εμάς!».

Δείτε όλες τις τελευταίες ειδήσεις στο tirnavospress.gr, ακολουθήστε μας στο Facebook, Instagram, Google News, YouTube και Twitter.  Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου (όχι αυτολεξεί) ή μέρους αυτών μόνο αν: Αναφέρεται ως πηγή το tirnavospress.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά. – Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή – Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.

Το άρθρο Αυγενάκης: Καινοτομία και ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα αποτελούν δύο όψεις του ιδίου νομίσματος για την Κυβέρνηση- Ποια προγράμματα «τρέχουν» εμφανίστηκε πρώτα στο TirnavosPress.