Σήμερα η αλήθεια μπαίνει σε… καραντίνα και το ψέμα παίρνει τα ηνία. Η Πρωταπριλιά προφανώς δεν είναι απλώς μια ημέρα που κάνουμε πλάκα, αλλά αποτελεί παγκόσμιο έθιμο με βαθιές ρίζες που φτάνουν μέχρι τους αρχαίους Κέλτες και τον γαλλικό Μεσαίωνα.

Η Ιστορία: Όλα ξεκίνησαν από ένα… λάθος

Η επικρατέστερη εκδοχή μας μεταφέρει στη Γαλλία του 1564. Όταν ο βασιλιάς Κάρολος Θ’ μετέθεσε την Πρωτοχρονιά από την 1η Απριλίου στην 1η Ιανουαρίου, πολλοί υπήκοοι αντέδρασαν και συνέχισαν να γιορτάζουν την παλιά ημερομηνία. Οι «εκσυγχρονιστές» άρχισαν να τους κοροϊδεύουν στέλνοντας ψεύτικα δώρα, και κάπως έτσι γεννήθηκε η παράδοση του πρωταπριλιάτικου αστείου.

Σύμφωνα με μια άλλη εκδοχή, το έθιμο ξεκίνησε από τους Κέλτες που ήταν δεινοί ψαράδες. Η εποχή του ψαρέματος ξεκινούσε την 1η Απριλίου. Όσο καλοί ψαράδες όμως και να ήταν, την εποχή αυτή του χρόνου τα ψάρια πιάνονται δύσκολα. Έτσι και αυτοί, όπως προστάζει ο «κώδικας» των ψαράδων όλων των εποχών, έλεγαν ψέματα σχετικά με τα πόσα ψάρια είχαν πιάσει. Αυτή η συνήθεια έγινε, με το πέρασμα του χρόνου, έθιμο.

Η Ελληνική Εκδοχή: Ψέμα για «καλό σκοπό»

Το έθιμο αυτό ήρθε και στην Ελλάδα και διαφοροποιήθηκε αποκτώντας μια ελληνική χροιά. Η βασική ιδέα, ωστόσο, παρέμεινε ίδια. Λέγονται αθώα ψέματα με σκοπό να ξεγελαστεί το «θύμα». Σε κάποιες περιοχές, θεωρούν ότι όποιος καταφέρει να ξεγελάσει τον άλλο, θα έχει την τύχη με το μέρος του όλη την υπόλοιπη χρονιά.

Σε κάποιες άλλες, πιστεύουν ότι ο «θύτης» θα έχει καλή σοδειά στις καλλιέργειες του. Επίσης, μερικοί θεωρούν ότι το νερό της βροχής της Πρωταπριλιάς έχει θεραπευτικές ιδιότητες. Όσο για το «θύμα», πιστεύεται ότι, σε αντίθεση με τον «θύτη», θα έχει γρουσουζιά τον υπόλοιπο χρόνο και πιθανότατα, αν είναι παντρεμένος, θα χηρέψει γρήγορα.

Σύμφωνα με τον λαογράφο Δημήτρη Λουκάτο, το έθιμο αυτό αποτελεί ένα σκόπιμο «ξεγέλασμα των βλαπτικών δυνάμεων που θα εμπόδιζαν την όποια παραγωγή», όπως είναι η αρχή του μήνα τόσο για τον Μάρτιο, όσο και τον Απρίλιο, υποχρεώνοντας πολλούς να λαμβάνουν διάφορα «αντίμετρα».

Επίσης, και ο λαογράφος Γεώργιος Μέγας συμφωνεί πως η πρωταπριλιάτικη «ψευδολογία» παραπλανά ελλοχεύουσες δυνάμεις του κακού, κάνοντάς την να θεωρείται από τον λαό ως σημαντικός όρος μαγνητικής ενέργειας (έλξης ή αποτροπής) για μια επικείμενη επιτυχία.

Hall of Fame: Φάρσες που έγραψαν ιστορία

Κάποιες φάρσες ήταν τόσο καλοστημένες που ξεγέλασαν εκατομμύρια ανθρώπους:

• Ο Τάφος του Σωκράτη (1995): Το ελληνικό Υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε ότι βρέθηκε ο τάφος του φιλοσόφου στο Μετρό, με το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων να μεταδίδει την είδηση σε όλο τον κόσμο πριν καταλάβει την γκάφα.
• Η συγκομιδή σπαγγέτι (1957): Το BBC έπεισε τους Βρετανούς ότι στην Ιταλία τα μακαρόνια φυτρώνουν στα δέντρα!
• Ο Πύργος του Άιφελ (1986): Η εφημερίδα “Le Parisien” έγραψε ότι ο Πύργος θα μεταφερθεί στη Eurodisney, προκαλώντας την οργή των Παριζιάνων.
• Η Συντέλεια του Κόσμου (1940): Ραδιοφωνικός σταθμός στις ΗΠΑ ανακοίνωσε ότι ο κόσμος καταστρέφεται την επόμενη μέρα, προκαλώντας μαζικό πανικό.

Προσοχή λοιπόν σήμερα, γιατί στην εποχή του internet και των social media, τα «hoax» (ψηφιακές απάτες) είναι πιο περίτεχνα από ποτέ.

με πληροφορίες από thriassio.gr, lifo.gr

🔥 Διαβάζονται περισσότερο